Jakie cechy prawidłowych węzłów chłonnych szyjnych są najważniejsze w ocenie ultrasonograficznej?

Dla początkujących ultrasonografistów badanie węzłów chłonnych szyjnych wiąże się ze sporą dawką emocji. Duże węzły chłonne wielu z nas „kuszą”, by pacjenta, bez względu na wiek, „na wszelki wypadek” skierować z podejrzeniem choroby rozrostowej na biopsję…

Czy ultrasonografia węzłów chłonnych rzeczywiście jest taka trudna? Czy też można sobie poradzić ze wstępną oceną węzłów chłonnych korzystając choćby z przenośnego aparatu usg?

Jak oswoić się z obrazem prawidłowych węzłów chłonnych? Jakie cechy ultrasonograficzne są najważniejsze w różnicowaniu prawidłowych i patologicznych węzłów chłonnych? Co ma większe znaczenie: wielkość, kształt, a może echogeniczność?

Pamiętajmy, że w większości przypadków wstępna selekcja prawidłowych i patologicznych węzłów chłonnych jest możliwa po dokładnym zebraniu wywiadu i przyłożeniu głowicy usg do ciała pacjenta już w gabinecie lekarza rodzinnego. To banalne stwierdzenie dotyczące dokładnego zebrania wywiadu jest zbyt często bagatelizowane, przez co osoba podejmująca próbę ultrasonograficznej oceny węzłów chłonnych sama siebie naraża na większe trudności związane z interpretacją obrazu usg. 

Najważniejsze cechy prawidłowych węzłów chłonnych w badaniu usg:

Owalny kształt węzłów

Prawidłowe węzły chłonne są owalnego kształtu, co oznacza, że ich najdłuższy wymiar jest co najmniej dwukrotnie większy od wymiaru poprzecznego. 

Kilka położonych obok siebie prawidłowych węzłów chłonnych szyjnych. Węzły owalnego kształtu. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Kilka położonych obok siebie prawidłowych węzłów chłonnych szyjnych. Węzły owalnego kształtu. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Kształt węzłów chłonnych jest uznany za jedną z najważniejszych cech różnicujących prawidłowe i patologiczne węzły chłonne. Węzły chłonne zmienione nowotworowo często stają się okrągłe (stosunek długości takich węzłów chłonnych do ich wymiaru poprzecznego jest mniejszy niż 2:1). 

Węzeł chłonny podżuchwowy. Widoczny jest prawidłowy kształt węzła chłonnego z zachowanym stosunkiem osi długiej do krótkiej, wynoszącym 2:1. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Węzeł chłonny podżuchwowy. Widoczny jest prawidłowy kształt węzła chłonnego z zachowanym stosunkiem osi długiej do krótkiej, wynoszącym 2:1. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Pomiar wielkości niewielkiego, prawidłowego węzła chłonnego szyjnego. Stosunek osi długiej do krótkiej jest prawidłowy i wynosi > 2:1. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Pomiar wielkości niewielkiego, prawidłowego węzła chłonnego szyjnego. Stosunek osi długiej do krótkiej jest prawidłowy i wynosi > 2:1. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Część prawidłowych węzłów chłonnych szyjnych, zwłaszcza widocznych w śliniankach przyusznych i w okolicy podbródkowej może mieć bardziej okrągły kształt. Dotyczy to głównie niewielkich węzłów chłonnych, których wymiar nie przekracza 5-7 mm.

Prawidłowy węzeł chłonny w śliniance przyusznej. Węzeł jest bardziej okrągły w porównaniu z pozostałymi węzłami chłonnymi szyjnymi. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Prawidłowy węzeł chłonny w śliniance przyusznej. Węzeł jest bardziej okrągły w porównaniu z pozostałymi węzłami chłonnymi szyjnymi. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Przeczytaj więcej na temat kształtu węzłów chłonnych i tzw. Indeksu Solbiatiego.

Zapamiętaj:

Wielkość węzłów chłonnych, zwłaszcza u dzieci nie ma większego znaczenia. Węzły chłonne zmienione odczynowo, np. w przebiegu infekcji wirusowej, mogą być znacznych rozmiarów zachowując swój owalny kształt.

 

Położona pośrodkowo wnęka węzła chłonnego

Wnęka węzła chłonnego w badaniu usg ma wyraźnie wyższą echogeniczność w porównaniu z obwodową częścią węzła. Wyższa echogeniczność wnęki węzłów chłonnych jest wynikiem obecności ścian naczyń krwionośnych i struktur zrębu węzła chłonnego (m.in. beleczek promienistych).

Wnęka węzła chłonnego (strzałka) ma wyższą echogeniczność od kory węzła chłonnego i jest położona pośrodkowo. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Wnęka węzła chłonnego (strzałka) ma wyższą echogeniczność od kory węzła chłonnego i jest położona pośrodkowo. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Bez względu na wielkość węzłów chłonnych w prawidłowych węzłach wnęka węzła chłonnego powinna być widoczna pośrodkowo (w części centralnej węzła chłonnego).

Drobny węzeł chłonny położony w sąsiedztwie naczyń szyjnych. W części centralnej węzła widoczna jest echogeniczna wnęka. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Wnęka węzła chłonnego (strzałka). Głowica liniowa. Philips Lumify.

Wnęka węzła chłonnego (strzałka). Głowica liniowa. Philips Lumify.

Węzły chłonne nieprawidłowe, w tym zmienione nowotworowo mogą nie mieć widocznej wnęki, lub jest ona przesunięta ku obwodowej części węzła.

Zapamiętaj:

W prawidłowych węzłach chłonnych wnęka powinna być widoczna bez względu na wielkość węzła i powinna znajdować się w jego centralnej części.

 

Echogeniczność węzłów chłonnych 

Prawidłowe węzły chłonne mają echogeniczność zbliżoną do echogeniczności sąsiednich mięśni.

Dwa prawidłowe węzły chłonne położone w sąsiedztwie mięśnia MOS. Echogeniczność węzłów chłonnych jest zbliżona do echogeniczności mięśnia. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Dwa prawidłowe węzły chłonne położone w sąsiedztwie mięśnia MOS. Echogeniczność węzłów chłonnych jest zbliżona do echogeniczności mięśnia. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Zarówno węzły chłonne zmienione odczynowo (np. w przebiegu infekcji), jak i węzły chłonne nowotworowe mogą mieć obniżoną echogeniczność.

Niejednorodna, obniżona echogeniczność węzła chłonnego zmienionego odczynowo w przebiegu infekcji wirusowej u dziecka. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Zapamiętaj:

Prawidłowe węzły chłonne szyjne mają echogeniczność zbliżoną do echogeniczności mięśni. Węzły chłonne zmienione odczynowo lub nowotworowo mogą mieć obniżoną, podwyższoną lub prawidłową echogeniczność. 

 

Odwnękowe unaczynienie węzłów chłonnych

W prawidłowych węzłach chłonnych naczynia krwionośne są widoczne jedynie w okolicy wnęki. Unaczynienie prawidłowych węzłów chłonnych w opcjach dopplerowskich jest stosunkowo skąpe, nie zawsze łatwe do uwidocznienia, zwłaszcza u dorosłych pacjentów lub w małych węzłach.

Naczynia krwionośne widoczne we wnęce węzła chłonnego. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Naczynia krwionośne widoczne we wnęce węzła chłonnego. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Odwnękowe unaczynienie niewielkiego, prawidłowego węzła chłonnego szyjnego. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Odwnękowe unaczynienie niewielkiego, prawidłowego węzła chłonnego szyjnego. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Odwnękowe unaczynienie prawidłowego węzła chłonnego podżuchwowego. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Unaczynienie zmienionych odczynowo (zapalnie) węzłów chłonnych może być bardzo intensywne, jednak węzły zachowują prawidłowy, tzn. odwnękowy wzorzec unaczynienia.

Intensywne, odwnękowe unaczynienie w odczynowym węźle chłonnym. Infekcja wirusowa. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Intensywne, odwnękowe unaczynienie w odczynowym węźle chłonnym. Infekcja wirusowa. Głowica liniowa. Philips Lumify.

Węzły chłonne zmienione nowotworowo mogą mieć widoczny patologiczny, tzn obwodowy wzorzec unaczynienia. Przeczytaj więcej na temat unaczynienia węzłów chłonnych.

Zapamiętaj:

Prawidłowe węzły chłonne zawsze mają odwnękowy wzorzec unaczynienia, tzn. naczynia węzłów chłonnych w opcjach dopplerowskich widoczne są jedynie w okolicy wnęki.

 

Konglomerat czy pakiet węzłów chłonnych?

Liczne, prawidłowe, położone obok siebie węzły chłonne szyjne, podobnie jak węzły chłonne zmienione odczynowo, mogą tworzyć tzw konglomerat, czyli przylegać do siebie, niejednokrotnie modelując swój kształt. W obrazie usg widoczny w takiej sytuacji jest tzw. objaw kostki brukowej. Węzły takie mają zachowaną własną torebkę, nie naciekają na siebie. 

Liczne, położone obok siebie węzły chłonne (konglomerat węzłów chłonnych). Głowica liniowa. Philips Lumify.

Położone obok siebie węzły chłonne zmienione nowotworowo mogą nawzajem naciekać na siebie, tworząc tzw. pakiet. 

Zapamiętaj:

O konglomeracie węzłów chłonnych mówimy wówczas, gdy liczne, najczęściej odczynowe węzły chłonne przylegają do siebie, ale nie naciekają na siebie.

O pakiecie węzłów chłonnych mówimy, gdy węzły chłonne naciekają na siebie (tracą swoją torebkę). Pakiet węzłów chłonnych zawsze powinien budzić niepokój onkologiczny.

PHILIPS LUMIFY w portalu eduson.pl

Zajrzyj do zakładki aparaty usg i dowiedz się więcej czym jest PHILIPS LUMIFY.

Zobacz:

Jak wykorzystać głowicę konweksową PHILIPS LUMIFY?

Jak wykorzystać głowicę liniową PHILIPS LUMIFY?

Zacznij przygodę z PHILIPS LUMIFY - to proste!

Zajrzyj na stronę PHILIPS LUMIFY i sprawdź aktualne promocje.

Przeczytaj również


Innowacyjna Gospodarka NSS

Dotacje na innowacje - Inwestujemy w Waszą przyszłość
Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego

UE EFRR

 

do góry